Apostil nedir?
Apostil, 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi kapsamında düzenlenen ve bir belgedeki imza ile mührün gerçekliğini onaylayan şerhtir. Apostil şerhi taşıyan bir belge, sözleşmeye taraf diğer ülkelerde ayrıca konsolosluk tasdiki aranmaksızın kabul edilir.
Apostil, belgenin içeriğini değil; belgeyi düzenleyen makamın imza ve mührünün gerçekliğini onaylar. Bu ayrım, apostilin ne işe yaradığını anlamak açısından önemlidir.
Apostil nereden alınır?
Yetkili makam, belgenin türüne göre değişir:
- İdari belgeler için: İllerde valilik, ilçelerde kaymakamlık. Başvuru, ilgili birimdeki hukuk işleri müdürlüğü veya apostil bürosuna yapılır.
- Adli belgeler için: Ağır ceza mahkemesi bulunan merkezlerdeki Adli Yargı Adalet Komisyonu Başkanlığı. Mahkeme kararları ve ceza dosyaları bu kapsamdadır.
- Noter onaylı belgeler ve noter onaylı çeviriler için: Valilik veya kaymakamlık. Noter işlemi idari belge sayıldığından apostil bu makamlardan alınır.
Bazı belgeler için e-Devlet üzerinden elektronik apostil (e-Apostil) alınabilmektedir. Adli sicil kaydı bu belgelerin başında gelir.
Apostil ücreti ne kadar?
Valilik ve kaymakamlıklarda düzenlenen apostil şerhi için harç alınmaz. e-Devlet üzerinden PTT aracılığıyla alınan e-Apostil'de ise belge başına bir hizmet bedeli tahsil edilir. Ücrete tabi diğer kalemler; belgenin çevirisi ve gerekiyorsa noter onayıdır.
Apostil için ücret talep eden hizmetlerde ödenen bedel, şerhin kendisi için değil takip hizmeti karşılığındadır. Bu ayrımın açıkça belirtilmesi gerekir.
Çeviri önce mi, apostil önce mi?
Sıralama, belgenin sunulacağı kuruma göre değişir. Yaygın uygulamada Türkçe belgeye önce apostil alınır, ardından belge ve apostil şerhi birlikte çevrilir.
Bazı ülkeler ise çevirinin noter onaylı olmasını ve noter onayına ayrıca apostil alınmasını ister. Bu nedenle işleme başlamadan önce hedef kurumun şartının öğrenilmesi gerekir.
Lahey Sözleşmesi'ne taraf olmayan ülkeler
Sözleşmeye taraf olmayan ülkelerde apostil geçerli değildir. Bu durumda belge; önce kaymakamlık veya valilik, ardından Dışişleri Bakanlığı ve son olarak o ülkenin Türkiye'deki temsilciliği tarafından tasdik edilir. Bu sürece konsolosluk tasdiki denir.
Körfez ülkelerinin bir bölümü ile bazı Afrika ve Asya ülkeleri bu kapsamdadır. Güncel taraf ülke listesi zaman içinde değişebildiğinden, işlem öncesinde teyit alınması önerilir.
Sık sorulan sorular
Apostil ne kadar sürede alınır?
İlgili makamın yoğunluğuna göre değişir; birçok yerde aynı gün içinde tamamlanabilmektedir. e-Apostil başvuruları ise elektronik ortamda sonuçlandırılır.
Apostilin geçerlilik süresi var mı?
Apostil şerhinin kendisi için genel bir geçerlilik süresi öngörülmemiştir; ancak belgeyi talep eden kurum, belgenin belirli bir tarihten sonra düzenlenmiş olmasını isteyebilir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır. Kurumların talep ettiği belgeler ve prosedürler değişebilir; başvuru öncesinde ilgili kurumdan teyit alınması önerilir.
